برنامه جدید دولت برای منابع طرح‌های عمرانی در لایحه بودجه ۹۷/ سناریوی کاهش صادرات نفت روی میز بودجه‌نویسان

رایزنی آمریکا با خریداران نفت ایران موجب شده تا کارشناسان احتمال کاهش صادرات نفت را برای سال آینده پیش‌بینی کنند، در این شرایط به نظر می‌رسد دولت به دنبال اهرم کردن منابع برای اجرای طرح‌های عمرانی در لایحه بودجه ۹۷ است.

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس، پس از بررسی کلیات لایحه بودجه ۹۷ در روزهای گذشته توسط هیأت وزیران، با ارسال نظرات دستگاه‌ها و برگزاری جلسه، پیش‌نویس نهایی در دستورکار جلسات دولت قرار گرفت. 

یکی از موارد مهم در لایحه موضوع قیمت نفت و میزان صادرات آن است. در حال حاضر برخی رسانه‌های خارجی از ورود آمریکا به بازارهای نفت ایران خبر داده‌اند چنانکه آمریکا در حال مذاکره با خریداران نفت ایران است تا بتواند سهم فروش نفت ما را کاهش دهد. در همین راستا کشورهایی همچون هند و کره جنوبی ۳۰ درصد از میزان خرید خود از ایران را کاهش داده‌اند. بنابراین این احتمال وجود دارد که صادرات و فروش نفت سال آینده با مصائب و مشکلات و کارشکنی آمریکا روبه‌رو شود و ایران برای یافتن بازارهای جدید صادارت نفت نیاز به زمان قابل توجهی داشته باشد. 

اکنون قیمت نفت اوپک حدود ۶۰ دلار است و به نظر می‌رسد دولت بنا به این ملاحظه و بازی‌های سیاسی تمایلی به بازگویی قیمت نفت و میزان صادرات آن در بودجه را نداشته باشد. البته پیش‌تر فارس خبر داده بود که سازمان برنامه و بودجه برای قیمت هر بشکه نفت را حدود ۵۰ دلار برای سال ۹۷ پیش‌بینی می‌کند. 

کارشناسان معتقدند فارغ از محدودیت‌های موجود برای دسترسی به درآمدهای نفتی، رقم صادرات ۲.۵ میلیون بشکه در روز با قیمت ۵۰ دلار و نرخ تسعیر ارز ۳۵۰۰ تومان، برآورد واقع‌بینانه‌ای از درآمدهای نفتی سال آینده باشد. 

با این وصف این احتمال هم مطرح می‌شود که صادرات کشور کمتر تحت تأثیر شرایط بیرونی باشد یا با افزایش قیمت نفت نسبت به قیمت‌های حدود ۵۹ تا ۶۰ دلاری کنونی و یا حتی با تثبیت قیمت در این محدوده، کاهش  صادرات نفت تا حدودی جبران شود. 

گفته می‌شود دولت برای منابع درآمدی به خصوص درآمدهای نفت سناریوهای مختلفی پیش بینی کرده است که یکی از این سناریوها مربوط به از دست رفتن بازارهای صادراتی نفت ایران و کاهش صادرات نفت است.

به گزارش فارس، در عین حال محمدباقر نوبخت رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور از تفاوت‌های لایحه بودجه ۹۷ خبر داده است، هر چند بخشی از این تفاوت‌ها قابل پیش‌بینی است، اما همچنان جزئیات آن منتشر نشده است. با این حال اطلاعات به دست آمده نشان می‌دهد احتمالاً دولت قصد دارد برای تقویت اعتبارات بخش‌های عمرانی منابعی را برای آن اهرم کند، بدین صورت که صندوقی فرعی در نظر بگیرد و بخشی از منابع نفت و بخش‌های دیگر را به آن سرازیر کند و شیوه تامین مالی پروژه های عمرانی را به جای پرداخت‌های مستقیم به وام و تسهیلات تغییر دهد؛ هر چند هنوز این اطلاعات از سوی منابع رسمی دولتی تایید نشده است. 

تفاوت دیگر بودجه ۹۷، کاهش ردیف‌های متفرقه در بودجه است که بنا به اظهارات مسئولان دیوان محاسبات این ردیف‌ها به شفافیت بودجه صدمه وارد می‌کند. در عین حال، طبق برنامه ششم، امسال باید ۲۰ درصد دستگاه‌ها باید بر مبنای بودجه‌ریزی عملیاتی اعتبار دریافت کنند و این موضوع را در بخشنامه بودجه نیز شاهد بودیم. 

به گزارش فارس، دولت درآمدهای مالیاتی با احتساب مالیات واردات در لایحه بودجه سال ۹۶ را بالغ بر  ۱۱۴۶۰۰ میلیارد تومان پیش‌بینی کرده بود که در مجلس با ۲ هزار میلیارد افزایش به ۱۱۶.۴۰۰ میلیارد تومان رسید. 

احتمال می‌رود این درآمدها با افزایش حدود ۱۰ درصدی به مجلس ارائه شود؛ یعنی درآمدهای مالیاتی رقمی حدود ۱۲۸ هزار میلیارد تومان در نظر گرفته شود. در حال حاضر عملکرد درآمدهای مالیاتی بالغ بر ۷۰ درصد مصوب بوده و اوضاع آن مطلوب نیست. طبق برنامه ششم نیز درآمدهای مالیاتی سال ۹۷ باید به ۱۵۹ هزار و ۷۹۸ میلیارد تومان برسد که با توجه به اوضاع اقتصادی تحقق آن دور از ذهن خواهد بود. 

در عین حال براساس قانون برنامه ششم مصرف درآمدهای نفتی نیز در لایحه بودجه ۹۷ باید شیب کاهشی به خود بگیرد.  آنچه در قانون ذکر شده رقم ۱۰۷ هزار میلیارد تومانی از محل درآمدهای نفتی و میعانات گازی است، در حالی که امسال مصوب قانون ۱۱۳.۹۰۰ میلیارد تومان است، بنابراین در بودجه سال آینده مصارف در نظر گرفته شده برای درآمدهای نفتی باید ۱۳ هزار میلیارد تومان کاهش یابد که البته باید وضعیت عملکرد و نسبت منابع نفتی به کل منابع را نیز در این حالت محاسبه کرد.